spine
นวัตกรรมใหม่ การผ่าตัดภาวะหมอนรองกระดูกสันหลัง
นวัตกรรมใหม่ การผ่าตัดภาวะหมอนรองกระดูกสันหลังที่ระดับเอวเสื่อม หรือแตก กดทับเส้นประสาทด้วยกล้องผ่าตัดขนาดเล็ก (Endoscope)
ข้อดี
- แผลผ่าตัดมีขนาดเล็ก ประมาณ 1 เซนติเมตร (รูปภาพที่ 1)
รูปภาพที่ 1 แสดงภาพแผลผ่าตัดที่มีขนาดเล็ก ประมาณ 1 เซนติเมตร
การปฏิบัติตัวก่อนและหลังผ่าตัดหมอนรองกระดูกกดทับเส้นประสาทระดับเอว
การปฏิบัติตัวก่อนผ่าตัด
![]()
- มาตามวันเวลาที่นัดหมาย เพื่อเตรียมความพร้อมในการตรวจเลือด ตรวจผล MRI, Filmต่างๆ ให้พร้อมก่อนผ่าตัด
- ถ้ามียาที่รับประทานประจำนำมาโรงพยาบาลด้วย โดยเฉพาะถ้าเป็นยากลุ่มต้านเกล็ดเลือด (Antiplatelet), ละลายลิ่มเลือด (Anticoagulation) ควรแจ้งแพทย์และหยุดยาก่อนน้อย 7 วัน ก่อนผ่าตัด (ASA, Aspent, Plavix, Aggrenox, Pleataal)
- กรณีแพ้ยา อาหารทะเล สารอื่นๆควรแจ้งทุกครั้ง
- เมื่อเข้านอนในโรงพยาบาล รับคำแนะนำเกี่ยวกับสถานที่ การขอความช่วยเหลือ สิทธิต่างๆ การเบิกจ่าย, การประเมินค่าใช้จ่ายเบื้องต้น, รับคำแนะนำเกี่ยวกับโรค ,แนวทางการรักษา การผ่าตัด ข้อดี ข้อแทรกซ้อนการปฏิบัติตัวก่อน-หลังผ่าตัด และอ่านเอกสารประกอบ
-
คืนก่อนผ่าตัด ผ่อนคลาย คลายความกังวล พักผ่อนให้เพียงพอ งดน้ำและอาหารตามเวลาที่เจ้าหน้าที่แจ้ง ระวังอุบัติเหตุ การลื่นล้ม ลุกและลงนอนในท่าตะแคงทุกครั้งเพื่อลดการอักเสบและชอกช้ำของกล้ามเนื้อและเส้นประสาทไขสันหลัง ถ้ามีอาการผิดปกติ หรือมีอาการปวดมากกว่า 3คะแนน ควรรีบแจ้งเจ้าหน้าที่
ความรู้เกี่ยวกับโรคหมอนรองกระดูกกดทับเส้นประสาทระดับเอว
ภาวะหมอนรองกระดูกสันหลังกดทับเส้นประสาทส่วนเอว
![]()
หมอนรองกระดูกสันหลังกดทับเส้นประสาท เป็นโรคที่เกิดการยื่นของหมอนรองกระดูกสันหลังมากดทับเส้นประสาทบริเวณเอว ก่อให้เกิดอาการปวดหลัง ร่วมกับการปวดร้าวลงขาข้างใดข้างหนึ่งหรือทั้งสองข้าง รวมทั้งมีอาการของความผิดปกติของการทำงานของเส้นประสาทเช่น กล้ามเนื้อขามัดใดมัดหนึ่งหรือหลายมัดอ่อนแรง ชาบริเวณส่วนใดส่วนหนึ่งของขา หรือมีอาการผิดปกติของระบบขับถ่าย
การรักษากระดูกสันหลังแตกโดยการฉีดซีเมนต์ยึดกระดูกสันหลัง (Vertebroplasty/ Kyphoplasty)
การรักษากระดูกสันหลังแตกโดยการฉีดซีเมนต์ยึดกระดูกสันหลัง เป็นการรักษาภาวะกระดูกสันหลังแตกยุบ ซึ่งส่วนใหญ่เกิดจากภาวะกระดูกพรุนและมีภาวะกระดูกทรุด หรือ อาจเกิดจากอุบัติเหตุ วิธีดังกล่าว จะช่วย ลดอาการปวด และเพิ่มความแข็งแรงของกระดูกสันหลังที่แตกหักหรือยุบ
โดยปกติแล้ว การรักษาโรคกระดูกสันหลังแตกยุบ จะเริ่มจากการรักษา โดยการ นอนพัก กินหรือฉีดยาแก้ปวด(Conservative treatment) เป็นเวลา 1 -2 สัปดาห์ กระดูกสันหลังที่แตกสามารถเชื่อมติดได้เองภายในเวลา 2- 3เดือน แต่ถ้าหาก ผู้ป่วยที่มี ภาวะเส้นประสาท หรือไขสันหลังถูกกดเบียด จากชิ้นกระดูกที่แตกหัก กระดูกสันหลังเคลื่อน หรือกระดูกแตกยุบจากเนื้องอกกระดูกสันหลัง ผู้ป่วยกลุ่มนี้มีความจำเป็นต้องได้รับการผ่าตัดกระดูกสันหลัง
Laser กับการรักษาอาการปวดหลัง, ปวดคอ จากภาวะหมอนรองกระดูกกดทับเส้นประสาท
Laser กับการรักษาอาการปวดหลัง, ปวดคอ จากภาวะหมอนรองกระดูกกดทับเส้นประสาท
(Laser Thermodiskoplasty)
ปัญหา พบว่าปัญหาของอาการปวดหลังและปวดคอ เกิดจากแรงดันในหมอนรองกระดูกเพิ่มขึ้น ซึ่งแรงดันที่เพิ่มขึ้นจะดันให้หมอนรองกระดูกยื่นผ่านเปลือกที่ห่อหุ้ม (เปลือกของหมอนรองกระดูกอาจมีจุดที่เปราะบางอยู่แล้ว) ปูดออกไปทับเส้นประสาท
ขั้นตอนและทางเลือกของการรักษาหมอนรองกระดูกสันหลัง ที่ควรทราบ
ในอดีต ปัญหาของหมอนรองกระดูกสันหลัง หากรักษาไม่หายจากการให้ยา หรือกายภาพบำบัดแล้ว คงหนีไม่พ้นการผ่าตัด ซึ่งในอดีตการผ่าตัดมักจะมีแผลขนาดใหญ่ ส่งผลกระทบต่อความแข็งแรงของโครงสร้างกระดูกสันหลัง นอกจากนั้นยังมีแผลเป็น ทั้งภายในและภายนอก ซึ่งบางครั้ง เป็นสาเหตุของการปวดหลังเรื้อรังหลังผ่าตัดที่เรียกว่า “Failed back Syndrome”
การผ่าตัดในปัจจุบัน นับว่ามีความก้าวหน้าไปอย่างมาก และมีความปลอดภัยสูง เนื่องจากเป็นการผ่าตัดผ่านกล้องที่มีกำลังขยายและสามารถใช้เครื่อง X-ray ที่มีประสิทธิภาพสูงในระหว่างผ่าตัด นอกจากนั้น แผลผ่าตัดก็มีขนาดเล็กลงไปเรื่อยๆ ลดข้อเสียต่างๆที่เกิดจากบาดแผลขนาดใหญ่ แนวทางการผ่าตัดหมอนรองกระดูกสันหลังในปัจจุบันนี้ มุ่งหวังที่จะลดผลกระทบต่อเนื้อเยื่อต่างๆให้น้อยที่สุด ที่เรียกว่า “Minimally Invasive Spine Surgery” ดังนั้น ก่อนที่จะได้รับการผ่าตัดรักษาหมอนรองกระดูกสันหลัง เราควรจะทราบทางเลือกของการผ่าตัดรักษา ซึ่งมีผลกระทบจากน้อยไปมาก ซึ่งการรักษาดังกล่าว อาจจะเหมาะแล้วแต่กรณีของผู้ป่วย ซึ่งศัลยแพทย์ที่มีประสบการณ์การรักษาดังกล่าว จะเป็นผู้แนะนำ
การรักษาอาการปวดคอและปวดหลังจากภาวะหมอนรองกระดูกเสื่อมและหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท
การรักษาอาการปวดคอ และปวดหลัง จากภาวะหมอนรองกระดูกเสื่อม
และหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท (Nucleoplasty)
หลักการ
- มีการศึกษาพบว่า การสลายเอาหมอนรองกระดูกออกไปเพียงจำนวนเล็กน้อย (Disc decompression) จะสามารถลดแรงดันในหมอนรองกระดูกได้มาก ซึ่งจะช่วยลดแรงกดต่อเส้นประสาทข้างเคียง ทำให้ลดอาการปวดหลังร้าวลงขาไปได้
![]()
การผ่าตัดรักษาเส้นประสาทไขสันหลังที่ระดับคอถูกกดทับ
การผ่าตัดรักษาเส้นประสาทไขสันหลังที่ระดับคอถูกกดทับ โดยภาวะเสื่อม (หมอนรองกระดูก, หินปูน)ของกระดูกต้นคอ โดยการผ่าตัดเปลี่ยนหมอนรองกระดูกต้นคอเทียม (Artificial disc replacement)
![]()
เส้นประสาทไขสันหลังที่ระดับคอถูกกดทับ โดยภาวะเสื่อมของกระดูกต้นคอ
หมอนรองกระดูกสันหลังกดทับเส้นประสาทคอ เป็นภาวะที่เกิดการยื่นของหมอนรองกระดูกสันหลังมากดทับเส้นประสาทบริเวณคอ ก่อให้เกิดอาการปวดคอ ร่วมกับการปวดร้าวลงแขนข้างใดข้างหนึ่งหรือทั้งสองข้าง รวมทั้งมีอาการของความผิดปกติของการทำงานของเส้นประสาทเช่น กล้ามเนื้อแขนมัดใดมัดหนึ่งหรือหลายมัดอ่อนแรง ชาบริเวณส่วนใดส่วนหนึ่งของแขน ในกรณีที่รุนแรงหมอนรองกระดูกสันหลังยื่นออกมากจนกดทับประสาทไขสันหลังจะก่อให้เกิดอาการอ่อนแรงของขาทั้งสอง ชาลำตัวและขา ระบบขับถ่ายผิดปกติ หรือรุนแรงจนเป็นอัมพาตของขาทั้งสองได้
การผ่าตัดรักษายึดตรึงกระดูกสันหลังด้วยโลหะ (Lumbar Spinal Fixation and Fusion)
โรคกระดูกสันหลังระดับบั้นเอวเคลื่อน (What is spondylolisthesis of the lumbar spine)
![]()
กระดูกสันหลัง (spine) ประกอบด้วย กระดูกหลายชิ้นเรียงตัวซ้อนกันเป็นทรงกระบอก โดยมีช่องโพรงภายใน ที่เรียกว่า ช่องโพรงกระดูกสันหลัง (spinal canal) ภายในช่องโพรงดังกล่าว จะมีไขสันหลัง (spinal cord) และเส้นประสาทไขสันหลัง (spinal nerve root) กระดูกสันหลังระดับบั้นเอว (lumbar spine) ประกอบด้วยกระดูก 5 ชิ้น เรียงซ้อนตัวขึ้นไปโดยที่กระดูกชิ้นบนสุดเรียงซ้อนต่อกับกระดูกสันหลังระดับอก (Thoracic spine) และชิ้นล่างสุดของกระดูกสันหลังระดับบั้นเอว เรียงซ้อนต่อจากกระดูกก้นกบ (sacrum)
การผ่าตัดรักษาภาวะหมอนรองกระดูกสันหลังกดทับเส้นประสาทส่วนเอวผ่านกล้องผ่าตัดขนาดเล็ก
การผ่าตัดรักษาภาวะหมอนรองกระดูกสันหลังกดทับเส้นประสาทส่วนเอวผ่านกล้องผ่าตัดขนาดเล็ก
Endoscope (Lumbar Endoscopic discectomy)
![]()
ภาวะหมอนรองกระดูกสันหลังกดทับเส้นประสาทส่วนเอว
หมอนรองกระดูกสันหลังกดทับเส้นประสาท เป็นโรคที่เกิดการยื่นของหมอนรองกระดูกสันหลังมากดทับเส้นประสาทบริเวณเอว ก่อให้เกิดอาการปวดหลัง ร่วมกับการปวดร้าวลงขาข้างใดข้างหนึ่งหรือทั้งสองข้าง รวมทั้งมีอาการของความผิดปกติของการทำงานของเส้นประสาทเช่น กล้ามเนื้อขามัดใดมัดหนึ่งหรือหลายมัดอ่อนแรง ชาบริเวณส่วนใดส่วนหนึ่งของขา หรือมีอาการผิดปกติของระบบขับถ่าย
หมอนรองกระดูกสันหลังประกอบด้วยพังผืดหุ้มหมอนรองกระดูก (annulus fibrosus)และหมอนรองกระดูกสันหลัง (nucleus pulposus)มีหน้าที่ยึดกระดูกสันหลัง รับแรงกระแทก และช่วยให้กระดูกสันหลังเคลื่อนที่ก้มเงยได้ เมื่อเกิดความเสื่อมหรือการฉีกขาดของเยื่อหุ้มหมอนรองกระดูก จะทำให้เนื้อหมอนรองกระดูกสันหลังสามารถเล็ดลอดผ่านเยื่อหุ้มหมอนรองกระดูกออกมากดทับเส้นประสาทที่อยู่บริเวณด้านหลังหมอนรองกระดูกได้ (รูปภาพที่ 1) ก่อให้เกิดอาการที่กล่าวข้างต้น